BBC'nin doğrulama birimi BBC Verify, İsrail ordusunun insanları öldürmek ve yaralamakla suçlandığı 254 olayla ilgili açılan soruşturmaların sonuçlarını kamuoyuna açıklamadığını tespit etti. Bu olaylar, Gazze, işgal altındaki Batı Şeria, Lübnan ve İsrail'de meydana geldi.

BBC Verify, özel olarak geliştirilmiş yapay zeka araçlarını kullanarak, Gazze savaşının başlangıcından bu yana İsrail Savunma Kuvvetleri'nin (IDF) ölüme ve yaralamaya yol açtığı iddia edilen yüzlerce olayı ve 60 binden fazla haberi inceledi. Yapılan incelemeler sonucunda, ordunun soruşturma başlattığını belirttiği 300 olay belirlendi. Bu olaylardan yalnızca 28'inin sonuçları ordunun internet sitesinde yayınlandı. Diğer 18 olay hakkında ise soruşturmanın sonuçlanıp sonuçlanmadığına dair bilgi bulunmuyor.

BBC Verify, her bir vaka hakkında İsrail ordusuna defalarca başvuruda bulunmasına rağmen, yalnızca iki olay hakkında bilgi alabildi ve bu olayların halen incelendiği bilgisi verildi. İsrail ordusu, yaptığı açıklamada, "IDF, yasaya veya IDF direktiflerine aykırı olabilecek davranışlarla ilgili endişeleri dile getiren her iddiayı veya haberi son derece ciddiye almaktadır" ifadelerini kullandı.

Savaş bölgelerinde Cenevre Sözleşmelerini uygulamakla görevli Uluslararası Kızılhaç Komitesi (ICRC), uluslararası insancıl hukukun olası ihlallerine ilişkin soruşturmaların, ister suç teşkil etsin ister etmesin, mümkün olduğunca şeffaf olması gerektiğini belirten rehberler yayınlamıştır.

BBC Verify tarafından tespit edilen 254 olaydan 158'i Gazze'de, 48'i Batı Şeria'da ve 32'si Lübnan'da gerçekleşti. 16 olay ise İsrail'de veya İsrail Savunma Kuvvetleri'nin gözaltı merkezlerinde meydana geldi. Tüm bu olaylar 7 Ekim 2023 ile 19 Ağustos 2026 tarihleri arasında yaşandı ve 200'den fazla olayda en az bir kişinin öldüğü rapor edildi.

Sonucu kamuoyuna yansımayan bazı olaylar 2023 yılının sonlarına kadar uzanıyor. En fazla can kaybına yol açan vakalardan biri, Ağustos 2024'te Gazze'deki bir okul binasına düzenlenen saldırıydı. Bu saldırıda altı kadın ve 11 çocuk olmak üzere en az 93 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.

İsrail ordusu, üç yıldır iddialara genellikle "inceleniyor", "gözden geçiriliyor", "kontrol ediliyor" gibi ifadelerle yanıt vermektedir. Çoğu zaman, bir olay hakkında duyulan son bilgi bu ifadeler olmaktadır.

İsrail ordusu tarafından bir dizi olay cezai soruşturma kapsamına alındı. Kamuoyunun yoğun ilgisini çeken iki olayın ilki, beş yaşındaki Hind Rajab'ın ve ailesinin öldürülmesini, ikincisi ise Filistin Kızılayı'na bağlı 15 acil durum görevlisinin 100'den fazla kurşunla ve iddiaya göre yakın mesafeden hedef alınmalarını konu ediniyor.

İsrail ordusunun yürüttüğü askeri soruşturmaların sonuçları, cezai soruşturmalar da dahil olmak üzere, genellikle kamuoyuna açıklanmamaktadır. Yayınlanan haberlerin birçoğu, İsrail operasyonları sonucu öldürüldüğü iddia edilen Gazze'deki rehinelerle ilgiliydi. Bazı durumlarda, ordu ancak BBC Verify veya diğer medya kuruluşları tarafından bilgilendirildikten sonra olay hakkında soruşturma başlattı.

Ağustos ayında ordu, çok sık görülmeyen bir şekilde, Gazze'deki beş olaya ilişkin iç soruşturmaları ayrıntılarıyla anlatan bir rapor yayınladı. Bu olaylar arasında Hind Rajab ve 15 Filistinli acil durum çalışanının öldürülmesi de yer alıyordu. Raporda, diğer üç olayda ise İsrail ordusunun cezai soruşturma başlatmak için bir gerekçe veya makul şüphe bulamadığı belirtildi. Bunlar, World Central Kitchen isimli yardım kuruluşunun yedi çalışanının bir hava saldırısında ve diğer bir yardım kuruluşu Sınır Tanımayan Doktorlar'ın dört görevlisinin Gazze'deki iki ayrı saldırıda öldürülmesiydi.

Raporda ayrıca, İsrail ordusunun "istisnai operasyonel olaylara" ilişkin soruşturmalarını yürüten Genelkurmay Başkanlığı Olay Tespit ve Değerlendirme Mekanizması'nın (FFAM), savaşın başlangıcından bu yana yaklaşık 150 vakayı incelemeyi tamamladığı belirtildi. Rapora göre, bu vakalar inceleme için İsrail Ordusu Askeri Savcılığı'na devredildi. İsrail ordusu 150 olayın detaylarını açıklamadı ve BBC Verify tarafından tespit edilen vakalardan ayrı olup olmadıkları sorulduğunda da net bir bilgi vermedi.

Çok sayıda başvuruya rağmen İsrail ordusu, BBC Verify tarafından tespit edilen 300 soruşturmanın durumuna ilişkin şeffaf bir açıklama yapmadı. Açıklamada, "yasal ve operasyonel hususların yanı sıra gizlilik ve bilgi güvenliğiyle ilgili kısıtlamalar gözönüne alınarak, soruşturma ve incelemelerin sonuçlarına ilişkin bilgileri mümkün olduğu zaman yayınladığını" belirtti. Ayrıca, bazı olayların komuta kademesi tarafından operasyonel açıdan incelendiğini de ekledi. Bu incelemelerin "olayların sıralamasını belirlemek, başarısızlıkları tespit etmek, operasyonel uygulamaları iyileştirmek ve gerekli görülen her türlü komuta tedbirini almak" için tasarlandığı belirtildi.