Türkiye'nin Ukrayna'ya Amerikan menşeli ağır mühimmat satışı için ABD'den izin talep ettiği bilgisi, ağustos ayının başında ABD Kongre tutanaklarına yansıdı. Bu durum, kamuoyunda yankı uyandırırken Rusya'nın tepkisini çekti. Rusya Dışişleri Sözcüsü Mariya Zaharova, Türkiye'den açıklama talep ettiklerini belirterek, satışın ikili ilişkilere zarar verdiğini ve bu durumun nedeninin anlaşılamadığını ifade etti. Zaharova, satışın durdurulması çağrısında da bulundu.

Edinilen bilgilere göre, ABD Silah İhracatı Kontrol Yasası'nın 36(c) maddesi, belirli bir fiyat limitini aşan satışların Kongre'ye bildirilmesini zorunlu kılıyor. Limiti aşmayan satışlar ise ABD hükümeti tarafından doğrudan onaylanabiliyor ve kamuoyuna duyurulmadan ilerleyebiliyor. Normalde ülkeler, hassas olabilecek satışları limitin altında tutarak veya parçalara ayırarak bildirim yapabiliyor ve ABD yönetimi de uygun konjonktürde buna müsaade edebiliyor. Ancak bu satışta bu yöntem izlenmedi.

Satılmak istenen tüm parçaların iki ayrı bildirimle sunulması, her iki bildirimin de yasal limiti aşmasına neden oldu. Bu durumun satışın kamuoyuna 'afişe' olmasında etkili olduğu ve ardında bir 'beceriksizlik' olduğu öğrenildi. Satış sürecinde Türkiye'den ARCA şirketi ile Millî Savunma Bakanlığına bağlı MKE ve ASFAT şirketlerinin rol alacağı Kongre bildiriminde belirtilmişti. Yaşanan bu durumun sorumluluğunun hangi kuruma ait olduğu sorusu gündeme geldi.

Savunma haber sitesi Defence Turk, daha önce yaptığı bir haberde, resmi kaynaklara dayandırdığı bilgisini paylaşarak MKE ve ASFAT'ın bu satışla bir ilişkisi olmadığını bildirmişti. Kongre tutanaklarında, satış izni için 3 Ağustos'ta yapılan bildirime 15 günlük itiraz süresinin dolduğu ve Kongre'ye herhangi bir itirazın yansımadığı belirtildi. Ukrayna'nın Ankara Büyükelçisi Nariman Celal ise geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada, satışa ilişkin müzakerelerin devam ettiğini söyledi.