Küresel piyasalarda haftanın son işlem gününde, üç farklı risk faktörü aynı anda fiyatlamayı zorluyor. ABD tahvil faizlerinin çok yıllık zirveleri test etmesi, doların güçlenmesi ve petrolün 100 doların üzerinde kalması, cuma sabahı Asya borsalarına satış olarak yansıdı.
ABD tahvil faizleri 24 yılın zirvesini gördü
Piyasaların odağındaki en önemli hareketlilik ABD tahvil piyasasında yaşandı. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi, 2002'den bu yana en yüksek seviye olan yüzde 5,34'ü test etti. Faizler daha sonra Asya işlemlerinde yüzde 5,25 civarında dengelendi. Uzun vadeli tahvil faizlerindeki yükselişin günlük bir hareketle sınırlı kalmadığı, son çeyrekte 32 yılın en sert yükselişlerinden birinin kaydedildiği belirtildi. Yüksek petrol fiyatlarının enflasyonu canlı tutabileceği endişesi ve kamu borçlanmasına ilişkin kaygılar, yatırımcıların uzun vadeli tahviller için daha yüksek getiri talep etmesine neden oluyor.
Avrupa'da Fransa Riski Büyüyor
Tahvil piyasasındaki baskının ikinci merkezi Avrupa oldu. Fransa ve Almanya'nın 10 yıllık devlet tahvilleri arasındaki faiz farkı, 2012'deki Euro Bölgesi borç krizi sonrası en yüksek seviye olan 140 baz puanın üzerine çıktı. Fransa'nın yüksek bütçe açığı ve artan borç yükü, ülkenin borçlanma maliyetlerini artırırken Avrupa piyasalarındaki risk algısını da olumsuz etkiliyor. Euro, dolar karşısında Mayıs 2025'ten bu yana en düşük seviyesi olan 1,1215'e kadar geriledi.
Dolar 17 Ayın Zirvesine Çıktı
Yüksek ABD tahvil faizleri, doların küresel piyasalardaki gücünü artırıyor. Euro karşısında yaklaşık 17 ayın en yüksek seviyesine çıkan dolar, özellikle enerji ithalatçısı ülkeler için ek bir maliyet baskısı oluşturuyor. Petrolün dolar üzerinden fiyatlanması nedeniyle hem ham petrol fiyatının hem de doların aynı anda yükselmesi, ithalatçı ekonomiler için enerji maliyetini iki katına çıkarabiliyor. Bu durum, gelişmekte olan ülke para birimleri ve dış finansmana bağımlı piyasalar açısından da yakından izleniyor.
Petrol 102 Doların Üzerinde
Üçüncü baskı enerji cephesinden geliyor. Brent petrolün varil fiyatı cuma sabahı 102 doların üzerinde seyrederken, ABD tipi ham petrol yaklaşık 93 dolar seviyesinde işlem görüyor. Orta Doğu'daki askeri hareketlilik, küresel enerji arzına ilişkin endişeler ve Çin'in petrol ürünü ihracatını durdurması, son günlerde fiyatları yukarı taşıyan başlıca unsurlar olarak öne çıkıyor. Petrolün 100 doların üzerinde kalıcı hale gelmesinin, merkez bankalarının enflasyonla mücadelesini zorlaştırabilecek önemli risklerden biri olduğu belirtiliyor.
Asya Borsalarına Satış Geldi
Tahvil, dolar ve petrol cephesindeki baskı, haftanın son işlem gününde Asya piyasalarına da yansıdı. MSCI Asya-Pasifik endeksi, Japonya hariç yüzde 0,5 gerileyerek haftalık bazda yaklaşık yüzde 1,7 kayba yöneldi. Japonya'da Nikkei Endeksi de sabah işlemlerinde yüzde 0,7 düştü. Çin ana kara piyasaları ise resmi tatil nedeniyle kapalıydı. Wall Street bir önceki seansı sınırlı yükselişlerle tamamlarken, tahvil piyasasındaki sert hareketler hisse senetlerindeki kırılganlığın devam ettiğini gösteriyor.
ABD İstihdam Verisi Piyasaların Gözünde
Piyasaların önündeki bir sonraki kritik gelişme ABD'den gelecek istihdam verisi olacak. Güçlü bir istihdam rakamı, ekonominin yüksek faizlere rağmen dirençli kaldığı algısını güçlendirerek tahvil faizlerinde yeniden yükselişe ve dolarda yeni değer kazançlarına neden olabilir. Beklentilerin altında kalacak bir veri ise faiz artışı baskısını azaltarak tahvil piyasasında rahatlama sağlayabilir. Bu nedenle cuma günü açıklanacak istihdam rakamının, sadece ABD borsaları için değil; dolar, altın, petrol ve gelişmekte olan ülke piyasaları açısından da haftanın son önemli fiyatlama başlığı olması bekleniyor.
Türkiye'ye Etkiler
Küresel tablonun Türkiye'ye üç ayrı etkisi bulunuyor. Yüksek petrol fiyatları enerji ithalat maliyetini artırırken, güçlü dolar dış finansman koşullarını sıkılaştırabilir. ABD tahvil faizlerindeki yükseliş ise küresel sermayenin daha yüksek getirili güvenli varlıklara yönelmesine neden olarak gelişmekte olan piyasalardan çıkışları tetikleyebilir.
